Tytuł „mecenasa” nie jest tytułem zawodowym, lecz zwrotem grzecznościowym, używanym zarówno wobec radców prawnych jak i adwokatów, a dosyć często także wobec aplikantów tych zawodów prawniczych.
Praktycznie innymi słowy, iż mecenasem określić można zarazem radcę prawnego, a także adwokata. Uważa się również, że terminem tym określać wolno magistrów prawa, choć to praktykuje się sporadycznie.

Osoba, która zakończyła studia prawnicze, ale nie ukończyła jakiejkolwiek z aplikacji prawniczej, na ogół nazywana jest zwyczajnie prawnikiem. Nazwa „mecenas” w stosunku do osób uprawiających jeden z zawodów prawniczych jest używane jedynie w naszym kraju – w innych krajach nie spotyka się go w takim zastosowaniu.

Tytuł ten jest wyłącznie umowny i nie notuje się go w żadnym z aktów prawnych obowiązujących aktualnie w naszym kraju. To znaczy, że w przeciwieństwie do tytułów „adwokat” czy też „radca prawny” tytuł „mecenas” nie jest poddany jakiejkolwiek ochronie prawnej.
Mając na względzie, że mecenasem nazywa się adwokatów a także radców prawnych to, aby w pełni zrozumieć istotę tego zwrotu grzecznościowego, konieczne będzie przybliżenie zakresu obowiązków tych dwóch zawodów prawnych.

Warto jednakże zaakcentować, że z uwagi na powiększający się zakres uprawnień radców prawnych w ostatniej dekadzie rozbieżności między nimi, a adwokatami stały się niewielkie.

Jakie są różnice między adwokatem a radcą prawnym?

Formalnie rzecz ujmując tytuł adwokata może uzyskać osoba, która na początku zakończyła pięcioletnie studia prawnicze, po których zaliczyła trwającą 3 lata aplikację adwokacką kierowaną poprzez odpowiedni samorząd zawodowy. Co ważne, samo zakończenie aplikacji nie pozwala, żeby zostać adwokatem w Warszawie; potrzebne jest także pozytywne zaliczenie ostatecznego egzaminu adwokackiego, który jest realizowany przez Ministerstwo Sprawiedliwości. Wówczas wtedy dana osoba pozostaje wpisana na listę adwokatów oraz może korzystać z tego tytułu w swojej praktyce zawodowej.

Na czym polega różnica w zatrudnieniu adwokata a radcy prawnego?

Warto przy tej okazji dorzucić, że w przypadku radcy prawnego droga do otrzymania tytułu zawodowego jest niemal jednorodna – wyłączna różnica wiąże się z tym, iż aplikację radcowską prowadzi inny samorząd zawodowy, a po zakończeniu aplikacji osoba zostaje wpisana na listę radców prawnych.
Równocześnie adwokat, oraz radca mają niemalże ten sam zakres kompetencji. Obecnie obligatoryjną i główną różnicą pomiędzy tymi dwoma zawodami prawnymi jest brak możliwości zatrudnienia adwokata na bazie umowy o pracę.

W praktyce oznafcza to, iż adwokat może współdziałać z firmą lub osobą fizyczną jedynie na podstawie umowy cywilnoprawnej. Natomiast radca prawny może być zatrudniony na bazie umowy o pracę. Niemniej jednak, radca prawny nie powinien wtedy brać udziału w sprawach karnych a także karnoskarbowych w charakterze obrońcy. Co ciekawe, to obostrzenie nie tyczy się pracowników naukowych i naukowo-dydaktycznych.